قرارداد دوجانبه برق ( خرید برق دوجانبه )
قرارداد دوجانبه برق چیست؟
قرارداد دوجانبه برق (Bilateral Contract) روشی نوین برای تأمین برق صنایع و مشترکین بزرگ است که در آن مصرفکننده و تأمینکننده (نیروگاه یا شرکت خرده فروشی برق دارای مجوز) بدون واسطه و با قیمت توافقی برق را مبادله میکنند.
در این مدل، صنایع با مصرف بالای یک تا پنج مگاوات میتوانند تمام یا بخشی از برق مورد نیاز خود را مستقیماً از بازار خردهفروشی یا بورس انرژی تأمین نمایند. این قراردادها صرفاً جنبه مالی دارند و تغییری در مسیر فیزیکی شبکه برق ایجاد نمیکنند، اما باعث کاهش هزینه، شفافیت در قیمتگذاری و اطمینان در تأمین انرژی میشوند.
تمامی قراردادهای دوجانبه تحت نظارت وزارت نیرو و شرکت مدیریت شبکه برق ایران منعقد شده و ثبت رسمی میشوند؛ از اینرو مصرفکننده حتی پس از عقد قرارداد، از پشتیبانی کامل شبکه سراسری برق برخوردار خواهد بود.
با توسعه حضور بخش خصوصی در صنعت برق، خردهفروشان انرژی اکنون بهعنوان بازیگران فعال بازار، نقش مهمی در این نوع تأمین مستقیم برق دارند. در ادامه با سازوکار و مزایای این قرارداد برای صنایع بیشتر آشنا میشوید.
قرارداد خرید برق دوجانبه چیست و برای کدام مشترکین است؟
مطابق مصوبات وزارت نیرو در مهر ۱۳۹۹ و خرداد ۱۴۰۲، مشترکین صنعتی با مصرف بیش از ۵ مگاوات و سپس بیش از ۱ مگاوات موظفاند تامین برق خود را در اولویت از طریق قرارداد دوجانبه یا بستر بورس انرژی انجام دهند. این قراردادها فقط توافق مالی هستند و هیچ تغییر فیزیکی در شبکه توزیع اعمال نمیشود. بنابراین اگر جز مشترکین به ظرفیت پایین تر هستید، می بایست از روش های دیگر استفاده نمایید یا از شرکت های خرده فروشی برق در این خصوص مشاوره و خرید نمایید. به نقل از برق نیوز:
“مطابق مصوبه هیات وزیران مورخ 20/07/1399 به شماره 82357/ت 57467 هـ، و مصوبه وزارت نیرو به تاریخ 02/09/1399 به شماره 100/30/34585/99 کلیه مشترکین صنعتی با دیماند بالای 5 مگاوات موظف به تامین برق خود از طریق قراردادهای دوجانبه و یا سایر روشهای متداول در بورس انرژی هستند.”
البته مشترکین با مصرف بالای یک مگاوات میتوانند برق مازاد خود را با خرید برق از بورس انرژی هم تهیه کنند. با مقایسه بورس انرژی و قرارداد دوجانبه برق میتوانید بهتر تصمیم بگیرید.

روش های عقد قرارداد دوجانبه خرید برق
مشترکین و صنایع با مصرف بالای یک مگاوات برق مصرفی خود را از قرارداد دوجانبه فروش برق تهیه میکنند. اگر نحوه خرید برق بالای یک مگاوات را نمیدانید صفحه مربوط به آن را مطالعه کنید. قرارداد دوجانبه خرید برق به دو روش مختلف انجام میشود که عبارتند از:
1. خرید از طریق بورس انرژی
در روش خرید برق از بورس انرژی، قراردادهای دوجانبه بین خریدار و فروشنده برق از طریق بورس انرژی ایران تنظیم میشود. ابتدا مصرفکنندگان باید در بورس انرژی ایران ثبتنام کرده و مجوزهای لازم را دریافت کنند. سپس خریداران و فروشندگان برق (نیروگاهها) بر سر قیمت و شرایط، زمان تحویل و شرایط قرارداد توافق انجام میدهند. پس از توافق، قرارداد دوجانبه فروش برق بین طرفین به ثبت میرسد و خرید برق دوجانبه و فروش برق بر اساس شرایط مشخص شده انجام میشود.
2. شرکت های خرده فروشی برق
شرکتهای خرده فروشی برق واسطهای بین نیروگاهها و مصرفکنندگان هستند و امکان خرید برق به قیمتهای رقابتی و با شرایط متنوع را میدهند. مشترکین با بستن قرارداد دوجانبه با شرکتهای خرده فروش، برق خود را تامین میکنند.

خرید برق ارزانتر با قرارداد دوجانبه خرید برق
یکی از دغدغههای اصلی صنایع بزرگ در ایران، هزینه بالای انرژی و بیثباتی در تأمین برق است. قرارداد دوجانبه خرید برق، این فرصت را فراهم میکند که مصرفکننده مستقیماً از نیروگاه یا تأمینکننده برق، بدون واسطه، انرژی مورد نیاز خود را خریداری کند. حذف واسطهها باعث میشود صنایع بتوانند بر سر قیمت و شرایط قرارداد مذاکره کنند و در نتیجه هزینه تمامشده برق کاهش یابد.
این مدل خرید برق بهویژه برای کارخانههای فولاد، سیمان و صنایع انرژیبر اهمیت دارد؛ چراکه با پیشبینیپذیر شدن هزینه انرژی، برنامهریزی تولید نیز دقیقتر خواهد شد. همچنین در این قراردادها امکان تعیین روش پرداخت منعطف وجود دارد؛ از جمله پرداخت دورهای یا پس از مصرف، متناسب با شرایط هر واحد صنعتی.
مزایای قرارداد دوجانبه برق
در این روش با توجه به اینکه مصرف کننده تا حدی عمده محسوب می شود، قدرت چانه زنی بالاتی دارد. همچنین می تواند با استفاده از روش های بهینه سازی مصرف، تخمین دقیق تری از میزان انرژی مورد نیاز خود پیدا کرده و بر اساس آن خرید انجام دهد. به طور کلی مزیت های قرارداد دوجانبه برق برای مشترکین به شرح زیر است:
- شرایط پرداخت توافقی
- انعطاف در کاهش مصرف ماهانه
- امکان خرید برق دوجانبه از عرضه کننده مورد نظر خود؛
- تعیین قیمت توافقی که از نظر اقتصادی نیز به صرفه تر باشد؛
- قرار گرفتن در اولویت آخر خاموشی؛
- آماده شدن برای ورود به فضای بورس انرژی؛
- حمایت دولت و وزارت نیرو از قراردادهای دوجانبه در قالب تصویب نامه شماره 050999ت/145937 مورخه 1394/10/11 هیأت وزیران اعلام شده است.
-
در واقع این قرارداد به صنایع کمک میکند که در دورههای اوج مصرف تابستان و زمان خاموشیهای گسترده، همچنان برق پایدار داشته باشند و از قطع یا محدودیتهای شدید در امان بمانند.

تضمین تأمین برق بدون قطعی
اولویت آخر در خاموشیها
مدارک موردنیار برای ثبت قرارداد دوجانبه برق
برای عقد قرارداد دوجانبه برق، مدارک زیر مورد نیاز است:
- نامه تخصیص ظرفیت نیروگاه
ارائه نامهای که نشاندهنده تخصیص ظرفیت نیروگاه به شرکت خردهفروش برق برای دوره زمانی مشخص قرارداد باشد. - مجوز فعالیت شرکت خردهفروش برق
مجوز رسمی و پروانه فعالیت شرکت خردهفروش برق از مراجع ذیصلاح. - الحاقیه نیابتی از سوی مشترکان صنعتی
مستنداتی که نیابت شرکت خردهفروش را برای خرید برق به نمایندگی از مشترکان صنعتی اثبات کند.
این مدارک به منظور شفافیت و اطمینان از تعهدات طرفین در قراردادهای دوجانبه برق مورد نیاز هستند.
موارد مهم که در قرارداد دوجانبه فروش برق درج میشود
- اطلاعات کامل خریدار (مشترک برق) و فروشنده (نیروگاه یا شرکت خردهفروش برق).
- درج شدن تاریخ شروع و پایان قرارداد
- قیدشدن حجم ساعتی مشترکین و میزان برق مورد نیاز بر اساس توان یا انرژی مصرفی.
- مشترک زیر نظر چه شرکت توزیعی هست
- نحوه اعلام مصرف مشترک
- مبلغ کل قرارداد
- ذکر شماره و تاریخ الحاقیه مشترک
نحوه تعیین قیمت برق در قرارداد دوجانبه فروش برق
برخلاف معاملات انجامشده در خرید برق از بورس انرژی، در قرارداد دوجانبه خرید برق، هیچ فرآیند تعیین قیمتی وجود ندارد. یکی از مزایای شرکت انرژی توان این است که میتواند برق مورد نیاز مشترکین را از ترکیبی از چندین عرضهکننده با شرایط و قیمتهای متفاوت تأمین کند، در حالی که تمامی ریسکهای مرتبط با بورس انرژی و قرارداد خرید برق دوجانبه بر عهده این شرکت قرار میگیرد.
مشترکینی که برق خود را از قرارداد دوجانبه و از شرکت انرژی توان تأمین میکنند، طبق مصوبه وزیر نیرو، در پایینترین اولویت خاموشی قرار میگیرند و از پرداخت جریمهای معادل ۱.۲ برابر حداکثر قیمت بازار برق معاف خواهند بود. همچنین، در قرارداد دوجانبه برق، پرداخت هزینه ترانزیت برق و توزیع که به به شرکتهای برق منطقهای پردخت میشود، به عهده مصرفکننده است. انرژی توان به مصرفکنندگان این امکان را میدهد که با انعقاد قرارداد دوجانبه خرید برق، برق مورد نیاز خود را با کمترین هزینه تأمین کنند.

مشاوره خرید برق دوجانبه توسط شرکت انرژی توان
شرکت توسعه تجارت انرژی توان با تکیه بر پشتوانه ظرفیت نیروگاههای همکار خود آمادگی دارد تا نسبت به تامین برق مشترکین صنعتی با ظرفیت قراردادی بالای 5 مگاوات با منعطف ترین و اقتصادی ترین شکل ممکن به تنطیم قرارداد دوجانبه برق اقدام نماید. جهت سهولت ارزیابی اقتصادی منافع حاصل از قراردادهای دوجانبه، متقاضیانی که تمایل به ورود به این فضا را دارند، می توانند با وارد کردن اطلاعات مربوط به الگوی برق مصرفی خود در بخش امکان سنجی اقتصادی قراردادهای دوجانبه با انجام یک آنالیز حساسیت دید روشنتری نسبت به این فضا کسب نمایند.
متقاضیانی که مایل به دریافت خدمات این بخش میباشند، میتوانند از طریق تکمیل فرم نسبت به ثبت درخواست خود اقدام نمایند. کلیه درخواستها توسط کارشناسان ما بررسی شده و با شما تماس گرفته خواهد شد.
شرکت توسعه تجارت انرژی توان مفتخر است کلیه خدمات در حوزه تامین و بهینه سازی مصرف برق شما صنعتگران گرامی را فراهم نماید.
